დარგობრივი ლექსიკონი

fragile X syndrome - მყიფე X სინდრომი, მყიფე X ქრომოსომის სინდრომი, მარტინ-ბელის სინდრომი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'fragile X syndrome' (10.06.2025), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

მემკვიდრეობითი გონებრივი ჩამორჩენილობის ფორმა, რომელიც X ქრომოსომის ერთ-ერთი მონაკვეთის არანორმალურ სიმყიფესთან არის დაკავშირებული.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

მყიფე X სინდრომი წარმოადგენს მემკვიდრულ დაავადებას, რომელიც იწვევს რიგ კოგნიტურ, ქცევით და ინტელექტუალურ დარღვევებს.

კონტექსტის წყარო:

„მყიფე X სინდრომი“ (10.06.2025), kromos.ge

ბიოლოგია > ზოოლოგია > ორნითოლოგია

avifauna - ავიფაუნა, ორნითოფაუნა

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'avifauna' (11.05.2025), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

ამა თუ იმ ტერიტორიაზე გავრცელებულ ფრინველთა ფაუნა.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

აქაური ორნითოფაუნა საკმაოდ მდიდარია მტაცებელი ფრინველებით. კინტრიშის ეროვნულ პარკში აღრიცხულია ჩია არწივი, კაკაჩა, ქორი, მიმინო, მარჯანი და ჩვეულებრივი კირკიტა.

კონტექსტის წყარო:

კინტრიშის ეროვნული პარკი (11.05.2025), საქართველოს ეროვნული პარკები

ბიოლოგია > ზოოლოგია > ორნითოლოგია

Aythya - ყვინთია

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'ყვინთია', მირ. კუტუბიძე, ფრინველების ნომენკლატურული ტერმინოლოგია. თბილისი: მეცნიერება, 1973, გვ. 165
'Aythya' (11.05.2025), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

იხვისებრთა ოჯახის (Anatidae fam.) წყალში მყვინთავი ფრინველების გვარი Aythya gen.

განმარტების წყარო:

დაეფუძნა: 'Aythya' (11.05.2025), Merriam-Webster Dictionary. Springfield: Merriam-Webster, Inc.

ბიოლოგია > ზოოლოგია > ორნითოლოგია

bald eagle - თეთრთავა ფსოვი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'ფსოვი თეთრთავა', მირ. კუტუბიძე, ფრინველების ნომენკლატურული ტერმინოლოგია. თბილისი: მეცნიერება, 1973, გვ. 157
'bald eagle' (11.05.2025), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

ქორისებრთა ოჯახის (Accipitridae fam.) დიდი ზომის მტაცებელი ფრინველი Haliaeetus leucocephalus. გავრცელებულია ჩრდილოეთ ამერიკაში. აშშ-ის ეროვნული ფრინველია.

განმარტების წყარო:

დაეფუძნა: bald eagle (11.06.2025), Encyclopedia Britannica. Chicago: Encyclopaedia Britannica, Inc.

ბიოლოგია > გენეტიკა

frameshift - ათვლის ჩარჩოს გადაადგილება, წაკითხვის ჩარჩოს გადაადგილება, ფრეიმშიფტი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'frameshift' (10.06.2025), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

მუტაცია, გამოწვეული დნმ-ის თანმიმდევრობაში ერთი ან ორი ნუკლეოტიდის ჩართვით, ან მისგან ერთი ან ორი ნუკლეოტიდის დაკარგვით, რის შედეგადაც იცვლება ტრიპლეტების ნუკლეოტიდური აგებულება დნმ-ის მთელი მოლეკულის გასწვრივ.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

დნმ-ზე ქრომით ზემოქმედება იწვევს გც-ათ ტიპის ტრანზიციების ინდუქციას, თუთიის ქლორიდი და ბიქრომატები იწვევენ ათვლის ჩარჩოს გადაადგილებას.
მათგან პირველია ELAC2, რომლის ინაქტივაცია ფრეიმშიფტის (Frame shift) გზით დადგენილია ზოგიერთ პოპულაციაში.

კონტექსტის წყარო:

მ. გაიოზიშვილი, ქრომატინის მოდიფიკაცია პეპტიდური ბიორეგულატორების მოქმედებისას ხანდაზმულ ინდივიდებში. თბილისი: ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, 2015, გვ. 33,
ლ. რამიშვილი, პროსტატის სიმსივნური ქსოვილისა და სისხლის უჯრედების მეტაბოლიზმის ზოგიერთი ასპექტის შესწავლა. თბილისი: ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, 2017, გვ. 50

ინგლისური სინონიმები

frameshift mutation

დაკავშირებული სიტყვები

in-frame mutation, frame

frameshift mutation

= frameshift