დარგობრივი ლექსიკონი

ბიოლოგია > ბიოქიმია

Krebs cycle - კრებსის ციკლი, ტრიკარბონმჟავების ციკლი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'Krebs cycle' (28.04.2026), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

ლიმონმჟავასა და ტრიკარბონმჟავების ჟანგვითი გარდაქმნის ციკლი ცოცხალ ორგანიზმში.

განმარტების წყარო:

'citric acid cycle' (24.12.2025), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

კონტექსტი

ლიმონმჟავა ციკლს ასევე უწოდებენ სამნახშირბადიანი მჟავების ციკლს, ან კრებსის ციკლს, ეს უკანასკნელი გერმანელ-ინგლისელი მეცნიერის ჰანს კრებსის პატივსაცემად. მან ეს ციკლი 1930-იან წლებში აღმოაჩინა.

კონტექსტის წყარო:

'Krebs cycle' (28.04.2026), ნ. კემპბელი, ჯ. რისი, ბიოლოგია, თავი IX. თბილისი: ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2009, ინგლისურ ქართული პარალელური კორპუსი

ინგლისური სინონიმები

citric acid cycle

ბიოლოგია > ბიოქიმია, ფიზიოლოგია

triiodothyronine - ტრიიოდოთირონინი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'triiodothyronine' (28.04.2026), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

ფარისებრი ჯირკვლის მიერ გამომუშავებული იოდშემცველი ჰორმონი.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

ფარისებრი ჯირკვალი წარმოქმნის ორ ძალიან მსგავს ჰორმონს, რომლებიც მიიღება ამინომჟავა თიროზინისგან: ტრიიოდოთირონინს (T3), რომელიც იოდის სამი ატომისგან შედგება და ტეტრაიოდოთირონინს, ანუ თიროქსინს (T4), რომელიც იოდის ოთხ ატომს შეიცავს.

კონტექსტის წყარო:

'triiodothyronine' (28.04.2026), ნ. კემპბელი, ჯ. რისი, ბიოლოგია, თავი XLV. თბილისი: ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2009, ინგლისურ ქართული პარალელური კორპუსი

ბიოლოგია > ბიოქიმია

tropocollagen - ტროპოკოლაგენი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'tropocollagen' (28.04.2026), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

ცილა კოლაგენის ძირითადი სტრუქტურული კომპონენტი.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

თავდაპირველად ოსტეობლასტებში წარმოიქმნება უჯრედშორისი მატრიქსი, სადაც ჯერ სინთეზირდება ხსნადი პროკოლაგენი, შემდეგ ტროპოკოლაგენი და ბოლოს კოლაგენი.

კონტექსტის წყარო:

გ. კობახიძე, ანტიოქსიდაციური თერაპიის გავლენა კბილის მაგარ ქსოვილებზე ენდოგათეთრების შემდეგ. თბილისი: თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი, 2006, გვ. 24

დაკავშირებული სიტყვები

collagen

ბიოლოგია > ბიოქიმია

tropoelastin - ტროპოელასტინი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'tropoelastin' (30.04.2026), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

ცილა ელასტინის წინამორბედი.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

შემაერთებელი ქსოვილის მეორე მნიშვნელოვანი ცილა არის ელასტინი (ტროპოელასტინი), რომელიც ელასტიკური ბოჭკოების სტრუქტურული ერთეულია.

კონტექსტის წყარო:

მ. კოკიჩაშვილი, სამედიცინო ბიოქომია. 1996, გვ. 139

დაკავშირებული სიტყვები

elastin

ბიოლოგია > ბიოქიმია

tropomyosin - ტროპომიოზინი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'tropomyosin' (30.04.2026), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

განივზოლიანი კუნთების ცილა.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

როდესაც კუნთოვანი ბოჭკო მოსვენებულია, თხელი ფილამენტების მიოზინის დამაკავშირებელი უბნები ბლოკირებულია რეგულატორული ცილით – ტროპომიოზინით.

კონტექსტის წყარო:

'tropomyosin' (30.04.2026), ნ. კემპბელი, ჯ. რისი, ბიოლოგია, თავი XLIX. თბილისი: ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობა, 2009, ინგლისურ ქართული პარალელური კორპუსი