დარგობრივი ლექსიკონი

graft-versus-host reaction - რეაქცია "ტრანსპლანტატი მასპინძლის წინააღმდეგ"

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'graft-versus-host reaction' (13.05.2026), ინგლისურ-ქართული ბიოლოგიური ლექსიკონი. თბილისი: ლექსიკოგრაფიული ცენტრი, თსუ, 2014

განმარტება

იმუნური რეაქცია, რომლის დროსაც ტრანსპლანტატის იმუნოკომპეტენტური უჯრედები ანადგურებენ მასპინძლის / რეციპიენტის უჯრედებს; უპირატ. ძვლის ტვინის გადანერგვისას.

განმარტების წყარო:

კონტექსტი

როდესაც ვითარდება რეაქცია "ტრანსპლანტატი მასპინძლის წინააღმდეგ", გადანერგილი ქსოვილის სისხლის თეთრი უჯრედები (ლეიკოციტები) თავს ესხმიან მიმღების (რეციპიენტის – ვისაც ძვლის ტვინი გადაუნერგეს) ქსოვილებს.

კონტექსტის წყარო:

„ღვიძლის ვენოოკლუზიური დაავადება“ (13.05.2026), merki.mkurnali.ge

ინგლისური სინონიმები

GVH, GVHR

GVH

= graft-versus-host reaction

GVHR

= graft-versus-host reaction

სამხედრო საქმე

combat drone - საბრძოლო დრონი / უპილოტო საჰაერო აპარატი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'საბრძოლო დრონები ოკუპირებულ ტერიტორიებზე - აფეთქებები და ახალი შეიარაღება' (14.05.2026), ლ. კუნჭულია, რადიო თავისუფლება

განმარტება

მრავალჯერადი გამოყენების უპილოტო საფრენი აპარატი, რომელიც აღჭურვილია ბორტზე არსებული შეიარაღებით (მართვადი რაკეტები, ბომბები) და გამოიყენება საჰაერო დაბომბვების, სახმელეთო/საზღვაო სამიზნეების წერტილოვანი განადგურებისა და ოპერატიული ლიკვიდაციისთვის.

განმარტების წყარო:

დაეფუძნა: 'combat drone' (14.05.2026), Wiktionary

კონტექსტი

ექსპერტები თანხმდებიან იმაზე, რომ აშშ-ის დრონი ირანული საბრძოლო დრონების გაუმჯობესებული ვერსიაა.

კონტექსტის წყარო:

'რა ვიცით აშშ-ის ახალ საბრძოლო დრონებზე, რომლებსაც ირანის წინააღმდეგ იყენებენ' (14.05.2026), on.ge

სამხედრო საქმე

drone boat - უპილოტო კატარღა

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'რა სახის შეიარაღებას მიაწვდის აშშ უკრაინას უახლესი სამხედრო დახმარების პაკეტით' (14.05.2026), დ. ბერაძე, Forbes Georgia

განმარტება

დისტანციურად მართვადი საზღვაო ხომალდი, რომელიც ფუნქციონირებს წყლის ზედაპირზე ბორტზე პერსონალის ფიზიკური ყოფნის გარეშე და აღჭურვილია სპეციალიზებული ტექნიკური საშუალებებით სადაზვერვო, საპატრულო ან დამრტყმელი ამოცანების შესასრულებლად.

განმარტების წყარო:

დაეფუძნა: 'The Rise of the Drone Boats' (14.05.2026), J. Keller, Wired

კონტექსტი

რუსეთის თავდაცვის სამინისტრო აცხადებს, რომ უკრაინული უპილოტო კატარღები თავს დაესხნენ რუსულ სადაზვერვო ხომალდს „ივან ხურსს“, ბოსფორიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით 140 კილომეტრში.

კონტექსტის წყარო:

'რუსეთის თავდაცვის სამინისტროში აცხადებენ, რომ უკრაინული უპილოტო კატარღები თავს დაესხნენ რუსულ სადაზვერვო ხომალდს' (14.05.2026), ექსკლუზივ ნიუსი

სამხედრო საქმე

drone operator - დრონის ოპერატორი, უპილოტო საფრენი აპარატის ოპერატორი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'დრონების რბოლა. უპილოტო თვითმფრინავების როლი რუსეთ-უკრაინის ომში' (14.05.2026), ვ. ბარიშნიკოვი, ე. ლეგალოვი, კ. ლიკლიკაძე, რადიო თავისუფლება

განმარტება

სპეციალიზებული მომზადების მქონე სამხედრო მოსამსახურე, რომელიც მართვის პუნქტიდან ახორციელებს უპილოტო საფრენი აპარატის დისტანციურ კონტროლს, ნავიგაციას, ბორტზე არსებული სენსორების მართვასა და საბრძოლო/სადაზვერვო დავალების შესრულებას რეალურ დროში.

განმარტების წყარო:

დაეფუძნა: 'Drone operators & pilots' (14.05.2026), European Union Aviation Safety Agency

კონტექსტი

თავდაცვის ნორმალურად ფუნქციონირება მხოლოდ დრონების ოპერატორებისა და ქვეითების ერთობლივი მუშაობით არის შესაძლებელი, და არ შეიძლება დრონებით სრულად იქნეს ნიველირებული უკრაინის არმიაში ცოცხალი ძალის მხრივ არსებული ნაკლოვანება.

კონტექსტის წყარო:

სამხედრო საქმე

Lancet, Lancet drone - "ლანცეტი", "ლანცეტის" ტიპის დრონი / უპილოტო საფრენი აპარატი

არსებითი სახელი

ტერმინის წყარო:

'რუსული "ლანცეტი" უკრაინელების დიდ პრობლემად გადაიქცა' (14.05.2026), ი. ალადაშვილი, კვირის პალიტრა

განმარტება

რუსული წარმოების ბარაჟირებადი უპილოტო საფრენი აპარატი, რომელიც აღჭურვილია ოპტიკურ-ელექტრონული მართვის სისტემით, ინტეგრირებული საბრძოლო ქობინით და განკუთვნილია მაღალი სიზუსტის წერტილოვანი დარტყმების განსახორციელებლად სამიზნის აღმოჩენის, თვალთვალისა და მასთან თვითგანადგურების პრინციპით შეჯახების გზით.

განმარტების წყარო:

დაეფუძნა: 'Lancet Loitering Munition System, Russia' (14.05.2026), T. Saha, Army Technology

კონტექსტი

ლანცეტი ქირურგიული ორპირა დანაა, რომელიც ოპერაციების დროს გამოიყენება, მაგრამ სწორედ "ლანცეტი" დაარქვეს რუსმა კონსტრუქტორებმა ბარაჟირებად, დისტანციურად მართვად კამიკაძე დრონს, რომელსაც ბოლო თვეებში ძალზე ინტენსიურად იყენებენ რუსი ოკუპანტები უკრაინული სამხედრო ტექნიკის წინააღმდეგ.

კონტექსტის წყარო:

სულ დამატებულია 7218 ტერმინი